Estate planning is een relatief nieuw en nog onbekend begrip in Nederland. Het is een uit de Verenigde Staten overgewaaid begrip dat wordt gebruikt voor de advisering die zich richt op de juridische en fiscale begeleiding van de overgang en instandhouding van (familie)vermogens. Het heeft tot doel een opgebouwd vermogen fiscaal zo voordelig mogelijk over te dragen aan erfgenamen. De druk van de erfbelasting die rust op de overgang van het te vererven vermogen kan behoorlijk oplopen, op dit moment bedraagt het hoogste tarief in de erfbelasting maar liefst 40%. Gelukkig zijn er veel mogelijkheden om fiscaal vriendelijk het vermogen over te dragen. Veel mensen weten echter niet wat de mogelijkheden zijn, het is dus zaak dat u zich goed laat voorlichten. Denk daarbij niet dat het een zaak voor later is. Hoe eerder u contact met onze specialisten opneemt, hoe meer mogelijkheden wij hebben om u te helpen belasting te besparen. Ieder jaar telt daarbij. Hoe groter uw vermogen, hoe eerder u aan estate planning moet beginnen om een optimaal resultaat te behalen.

Bij de besprekingen die wij voeren met betrekking tot dit onderwerp is geld vaak niet het gespreksonderwerp. Natuurlijk, iedereen wil z’n opgebouwd vermogen fiscaal zo voordelig mogelijk overdragen aan erfgenamen. Maar het gaat vooral over zaken die mensen aan het hart liggen: een levenspartner, kinderen, kleinkinderen, een eigen huis of het eigen bedrijf. Dat noemen ze een rijk bezit en ze roepen onze hulp in om daar zo goed mogelijk voor te zorgen.
U zult merken dat de fiscus een behoorlijk deel van het vermogen claimt als iemand in uw omgeving overlijdt. Zeker als hij of zij onvoldoende aandacht heeft besteed aan de manier waarop de nabestaanden het vermogen verkrijgen.
Overigens is estate planning niet iets dat alleen maar weggelegd is voor de zeer welgestelden. Ook mensen met een relatief bescheiden vermogen kunnen door de juiste maatregelen te nemen voor hun nabestaanden een aanzienlijke belastingbesparing realiseren.

Hoe het werkt? We geven een paar voorbeelden:

  • Door bij leven al vermogen te schenken aan uw kinderen kunt u een aanzienlijke besparing van erfbelasting bereiken. Het geschonken vermogen maakt daardoor namelijk geen deel meer uit van de nalatenschap. Door de schenkingen over meerdere jaren te spreiden kunt u optimaal gebruik maken van de vrijstellingen voor de schenkbelasting en kunt u het progressieve belastingtarief (zowel de omvang van de verkrijging als de mate van verwantschap zijn bepalend voor de hoogte van het tarief) maximaal drukken. Wij kunnen u hierin deskundig begeleiden.
  • Ook het wijzigen van uw huwelijkse voorwaarden kan u een aanzienlijke besparing van successierecht opleveren. Wij kunnen voor uw situatie de juiste berekeningen maken. Indien u in het verleden onder huwelijkse voorwaarden bent gehuwd en alles gescheiden van uw partner is (bijvoorbeeld omdat u een risicovolle onderneming had), en u samen uw huwelijk omzet in een algehele gemeenschap van goederen, heeft u meteen de helft van uw vermogen, geheel belastingvrij, overgedragen aan uw echtgenoot.
  • Een andere manier is ‘schenken op papier’. Hiermee kunt u successierecht besparen door aan uw kinderen bedragen schulden te erkennen die in beginsel pas opeisbaar zijn na uw overlijden. U hoeft dan nu geen middelen vrij te maken om deze schenkingen te doen en kunt gewoon doorleven. Tot uw overlijden behoudt u de beschikking over het schuldig erkende bedrag.
    Om er zeker van te zijn dat de papieren schenking na overlijden de beoogde uitwerking heeft (erfbelasting besparen), moet de papieren schenking vast worden gelegd in een notariële akte. En over het schuldig erkende bedrag dient jaarlijks daadwerkelijk door u aan uw kinderen een zakelijke rente te worden voldaan (de Belastingdienst eist dat u hiervoor bewijs kunt overleggen). Ook deze rente is een manier om uw vermogen geheel belastingvrij over te dragen. Wilt u liever ook de beschikking houden over dat geld, dan kunnen uw erfgenamen het rentebedrag nadat u dit heeft overgemaakt direct weer aan u terug schenken en kunt u gebruikmaken van de vrijstelling voor de schenkbelasting.
    De vordering van de kinderen op de ouders is bij de kinderen belast voor de inkomstenbelasting in box 3 tegen 1,2% en voor de ouders vermindert het schuldig erkende bedrag het vermogen in box 3 voor de inkomstenbelasting.
  • Het kan ook verstandig zijn om uw testament nog eens tegen het licht te houden. Een mogelijkheid om op termijn erfbelasting te besparen is namelijk door de langstlevende echtgenoot te benoemen tot erfgenaam voor het 1/1000ste deel van uw nalatenschap en uw kinderen voor het overige. U bepaalt daarbij in uw testament dat uw echtgenoot tot aan diens overlijden over alle goederen mag beschikken, inclusief bankrekeningen. Uw kinderen krijgen dan een vordering op de langstlevende echtgenoot die pas opeisbaar is bij het tweede overlijden. Hierbij hebben de kinderen slechts recht op een rentevergoeding, het rentepercentage bepaalt u in uw eigen testament. Door de combinatie van  grote erfdelen voor de kinderen waarover een hoog rentepercentage verschuldigd is, kunt u de nalatenschap van uw partner dusdanig verkleinen dat er bij diens overlijden in het geheel geen belasting is verschuldigd door de kinderen. Zo moet er bij het eerste overlijden iets meer erfbelasting door uw kinderen worden afgedragen, maar behalen zij een groot voordeel bij het overlijden van de langstlevende partner. Heeft u echter een onderneming, dan kan het juist verstandig zijn om niet van deze mogelijkheid gebruik te maken, omdat de wet bijzondere regelingen kent bij de overdracht van ondernemingen.

U ziet, estate planning is een complexe aangelegenheid waarbij veel rechtsgebieden samenkomen. Als gespecialiseerd notaris zijn wij hierin bij uitstek de aangewezen partij om u deskundig bij te staan, omdat wij alle specialismen in huis hebben en onze kennis actueel houden. Zo zijn wij actief lid van de vereniging van Estate Planners in het Notariaat (EPN) en geven wij geregeld cursussen. Wij kunnen u alle mogelijkheden helder uitleggen en een  gedegen, begrijpelijk advies geven. Dit geeft u een gerust gevoel, en uw erfgenamen zullen u dankbaar zijn dat u uw zaken goed en tijdig heeft geregeld.

Tarieven en vrijstellingen voor erfbelasting & schenkbelasting 2012